Олон улсын болон дотоодын хөрөнгийн зах зээлийн туршлагаас үзэхэд, амжилттай IPO хийж, хөрөнгө оруулагчдын итгэлийг хүлээхийн тулд компаниуд дараах үндсэн алхмуудыг урьдчилан, маш нягт нямбай хэрэгжүүлсэн байх шаардлагатай байдаг.
1. Хөрөнгө татах боломжит хувилбаруудыг бүх талаас нь үнэлэх
-
Стратегийн хувилбаруудыг судлах: IPO хийхэд бэлэн эсэхээ үнэлэх шатанд зөвхөн биржид гарахыг зорих бус, зах зээл дээрх бусад стратегийн хувилбарууд, тэр дундаа M&A (компаниудыг нэгтгэх, нийлүүлэх) хийх замаар хөрөнгө оруулалтаасаа гарах эсвэл нэмэлт санхүүжилт татах боломжуудыг давхар судалж, харьцуулах шаардлагатай.
-
Олон талт арга барил: Хөрөнгө босгох арга замууд улам төрөлжиж байгаа өнөө үед IPO хийхээс гадна, стратегийн хөрөнгө оруулагчид хэсэгчлэн худалдах, эсвэл хувийн хөрөнгө оруулалтын (PE) болон венчур (VC) сангуудаас хөрөнгө татах зэрэг олон талт хувилбаруудыг тооцож үзэх нь зүйтэй.
-
Цаг хугацааны маневр: Зах зээлийн хамгийн таатай, богинохон мөчлөгийг алдалгүй ашиглаж, цаг хугацаа болон үнийн хувьд маневр хийх хангалттай орон зайтай байхын тулд бэлтгэл ажлыг аль болох эрт эхлүүлэх хэрэгтэй.
2. IPO-ийн бэлтгэлийг хангалттай эрт эхлүүлэх
-
Корпорацийн шилжилт: IPO-г зүгээр нэг хөрөнгө татах хялбар арга гэж харахын оронд “бизнесийн бүрэн хэмжээний трансформаци (шилжилт)” гэж үзэх нь зүйтэй. Компанийн бэлэн байдлын цогц үнэлгээг IPO хийхээс хамгийн багадаа 12–24 сарын өмнө эхлүүлэх нь хамгийн тохиромжтой хугацаа юм.
-
Урьдчилсан дадал: Хувьцаагаа байршуулахаас (арилжаалж эхлэхээс) хамгийн багадаа нэг жилийн өмнөөс эхлэн танай компани яг л “нээлттэй хувьцаат компани” мэт бүрэн ажиллаж, тайлагнаж сурсан байх шаардлагатай.
-
Баг ба Дэд бүтэц: Гаднын хамгийн туршлагатай, шилдэг зөвлөхүүдийн дэмжлэгийг авахаас гадна, дотооддоо IPO хариуцсан тусгайлсан баг, үйл явцыг бүрдүүлэхэд нөөцөө харамлах хэрэггүй. Хүчирхэг удирдлагын баг, санхүү болон үйл ажиллагааны үр ашигтай дэд бүтэц, корпорацийн засаглалын найдвартай загвар, хөрөнгө оруулагчидтай харилцах (IR) стратегийг урьдчилан бий болгох нь танай бизнест яг хэрэгтэй хөрөнгө оруулагчдыг татахад тусална.
3. Гол үзүүлэлтүүдээр өрсөлдөгчдөөсөө илүүрхэх
-
Санхүүгийн үзүүлэлтүүд: Институциональ хөрөнгө оруулагчид IPO-д оролцох шийдвэр гаргахдаа компанийн өр болон эздийн өмчийн харьцаа (Debt-to-Equity), өөрийн хөрөнгийн өгөөж (ROE), ашигт ажиллагаа, нэгж хувьцаанд ногдох ашгийн (EPS) өсөлт, борлуулалтын хэмжээ болон EBITDA зэрэг санхүүгийн гол үзүүлэлтүүдийг онцгойлон анхаардаг.
-
Санхүүгийн бус хүчин зүйлс: Нийт хөрөнгө оруулагчдын 40 орчим хувь нь менежментийн системийн үр ашиг, корпорацийн стратеги ба түүний хэрэгжилт, брэндийн хүч нөлөө, үйл ажиллагааны үр ашиг, корпорацийн засаглалын загвар зэрэг санхүүгийн бус үзүүлэлтүүдэд илүүтэйгээр үндэслэж шийдвэр гаргадаг байна.
-
Давуу талаа батлах: Боломжит хөрөнгө оруулагчдад зориулан бизнесийн өсөлтөө баталсан, санхүүгийн гайхалтай үзүүлэлтүүдээр баталгаажсан үнэмшилтэй аргументуудыг (investment story) бэлтгэ. Энэ нь танай компанийг ижил төстэй салбарын бусад өрсөлдөгчдөөс ялгаруулж, зах зээлийн үнэлгээгээ (капитализаци) дээд зэргээр өсгөх чадвартайг батлан харуулах болно.
4. Хөрөнгө оруулагчдын болгоомжлол, эрсдэлийг тооцож ажиллах
-
ТУЗ болон Засаглал: Корпорацийн засаглалын өнөөгийн бүтцийнхээ үр ашгийг нарийвчлан шинжлэх шаардлагатай. Үүний тулд Төлөөлөн удирдах зөвлөлдөө (ТУЗ) өндөр ур чадвартай, хараат бус гишүүдийг урих, дотоод хяналтын тогтолцоог сайжруулах, аудитын мэргэжлийн хороог байгуулах зэргээр засаглалаа оновчтой болгох нь зүйтэй.
-
Бизнес процессийн сайжруулалт: Эргэлтийн хөрөнгийн удирдлага, хууль эрх зүйн өөрчлөлттэй холбоотой эрсдэлийн удирдлагын системийг сайжруулах, түүнчлэн бизнесийн бүтцийг оновчтой (ил тод) болгох замаар дотоод үйл явцуудаа цэгцлэх хэрэгтэй.
-
Нягтлан бодох бүртгэлийн стандарт: Санхүүгийн бүртгэлийн актуал асуудлууд, тэр дундаа бизнесийн сегментчилсэн тайлан бэлтгэх болон нягтлан бодох бүртгэлийн олон улсын стандартад (ОУСБОС) шилжих зэрэг шаардлагуудад онцгой анхаарал хандуулах шаардлагатай байдаг.
